Cilt Hastalıkları : Mantar
Deride yerleşen mantar hastalıklarının en sık görülen şekli ayak mantar
hastalıkları olduğu gibi, ayak derisinde en sık görülen deri hastalığı da ayak
mantar hastalığıdır. Yani, sık görülen bir durumdur. Sık görülmesine ve çoğu
kez yoğun kaşıntısına karşın genellikle ihmal edilen, fazla önemsenmeyen bir
hastalıktır. Bu ihmalde belki de sık görülmesinin de payı vardır. İnsanlar
birbirlerine sorarak diğerlerinde de ayaklarının aynı bölgelerinde kaşıntı,
soyulma, sulanma vb. olduğunu öğrenince normal sağlıklı bir ayağın böyle olması
gerektiğini de düşünüyor olabilirler. Bunun da ötesinde bazı hastalarımızda
tedavi edilmesi durumunda, başka yerlerden başka hastalıklar (örneğin dizlerde,
bacaklarda ağrılar) çıkabileceği gibi tamamen asılsız düşünceler de vardır.
Genellikle çok kaşıntılı olan ayak mantar hastalıkları, bu kaşıntının verdiği
rahatsızlığın yanısıra, bazen başka hastalıklara da yol açabilir. Kaşınma
yoluyla deride yaralar ve sıyrıklar açılması diğer mikroplar için iyi bir giriş
kapısı oluşturur ve değişik tiplerde ikinci bir mikrobik hastalık eklenebilir.
Ülkemizde ''Yılancık'' adı verilen mikrobik hastalığın en sık, ayaklar ve
bacaklarda görülme nedeni de tedavi edilmeyen mantar hastalıklarıdır. Bunların
da dışında bazen bu mantar hastalıklarına karşı bazı allerjik reaksiyonlar
gelişerek başka türden sorunlara yol açabilir.
En sık görülen şekli, halk arasında ''Mayasıl'' adı verilen ayak parmak arası
yerleşimidir. Bu tip bazen kuru soyulmalar, bazen kabarcıklı, bazen de yaş,
beyaz, peynirimisi bir manzarada görülebilir. Ayak tabanında ise genellikle
kuru soyulmalar ve bazen kalınlaşmalarla görülebilir.
Ayak tırnaklarına yerleştiğinde, tırnaklarda kalınlaşma, kabalaşma, renk
değişikliği görülür. Bazen kalınlaşmalar çok aşırı olup, ağrıya yol açabilir,
ayakkabı giyilmesini ve tırnak kesilmesini zorlaştırır. Görüntüsünün çirkinliği
ise en belirgin yanıdır.
Bulaşması doğrudan ayak ayağa sürtüşme yoluyla olabileceği gibi, terlik, çorap,
ayakkabı, havlu gibi ortak kullanılan eşyalardan veya banyo, küvet, plaj, hamam
ve benzeri ortak zeminlerden olabilir. Ayakların yıkandıktan sonra iyi
kurulanmayıp nemli kalması mantar üremesi için çok uygun bir ortam yaratır.
Tırnaklara bulaşma ise daha çok tırnak makası, törpü gibi tırnakta zedelenme de
yapabilen ortak eşyalar aracılığıyla olur.
Aynı bölgede yerleşebilen egzema, sedef hastalığı ve benzeri bazı hastalıklar
bazen çok yanıltıcı olabilir. Ayrımı, bir Deri Hastalıkları Uzmanı tarafından
sağlıklı bir şekilde yapılmalıdır. Gerekirse laboratuar tetkiklerinden de
yararlanılır. Tedavisi de Deri Hastalıkları Uzmanının önerdiği şekilde düzgün
uygulanırsa sanıldığından çok daha kolay ve etkili olacaktır. Ayak derisi için
en az bir ay, ayak tırnakları için en az dört ay düzenli tedavi gerekecektir.
Ayak parmak aralarının kuru tutulması, yani yıkamadan sonra çok iyi kurulanması
ve hatta pudralanması yeni bulaşma ve yinelemeleri önlemek için çok önemlidir.
Ortak eşya kullanımını önlemek ve mantar bulaştığı düşünülen ayakkabı, çorap
vb. eşyaların dezenfeksiyonu çok önemlidir.
